Skip to content
12/06/2011 / ingmarelgrifo

Geld/plata: pesos, soles si! Moneda/dinero no!

Geld devalueert razendsnel in Argentinië, het briefgeld is oud, vies en voddig en muntgeld schaars

Er valt niet te ontkomen aan een blog over geld, hier in Peru ook wel plata genoemd. Ik heb in Zuid-Amerika al vier valuta in handen gehad: Chileense, Argentijnse en Uruguayaanse pesos en Peruaanse nuevo soles. Met uitzondering van Chili (waar ze heel mooi nieuw geld hebben!) is er in alle landen hier één constante: biljetten zijn er genoeg, maar probeer maar eens aan kleingeld (moneda of dinero) te komen. Een crime!

Heerlijke almuerzo (lunch) van mariscos in Mercado Central, Santiago de Chili. In restaurants kun je doorgaans wel groter geld klein maken

Wat er aan de hand is, leg ik graag uit aan de hand van volgend Peruaans voorbeeld. Je gaat naar de pinautomaat waar je bijvoorbeeld 700 soles tapt (= ruim 200 gulden, maar aangezien je op elke pintransactie een paar euro toelegt, wil je niet te vaak hoeven pinnen). Vervolgens geeft de machine je razendsnel zeven briefjes van 100 nuevo soles (of 6 plus 2 x 50) en denk je helemaal klaar te zijn voor een dagje Cusco.

Oud Cubaans geld met beeltenis Che Guevara te koop op markt in Buenos Aires

Zo mooi is het leven van de rijke buitenlandse toerist helaas even niet. Want je hebt een flesje water, een broodje, een (bus)ticket, wat tijd in het internetcafé of (god verhoede) een pakje sigaretten nodig. Dat is dan 3 tot 7 soles, maar die kun je met een veelvoud daarvan niet betalen. Niemand heeft namelijk wisselgeld voor 100 soles, noch voor 50 soles en van een briefje van 20 gaan ze ook moeilijk kijken. Niet alleen hebben ze geen wisselgeld, ze vertrouwen het ook niet, want er zijn (taxichauffeurs zijn beruchte ´vals wisselaars´) veel valse biljetten van 50 en 100 in omloop.

Metrotickets kopen of deze gozer matsen doe je in Buenos Aires met kleingeld

Nadat ze uitgebreid de watermerken tegen het licht en met de duim bestudeerd hebben, willen ze in een restaurant of supermarkt dan wel wisselen. Dat geldt dan weer niet voor de supermarkt in Argentinië, waar toch minstens een hoofd-cassière en een kwartier wachttijd vereist is om je boodschappen te betalen met groot briefgeld en je wisselgeld inclusief munten terug te krijgen. Je zou zeggen: druk ´gewoon´ wat munten bij, maar zo werkt het blijkbaar niet. Extra complicatie is dat je in de bussen in Buenos Aires met muntgeld moet betalen en dat alle kaartautomaten die ik tegenkwam geen briefgeld slikken.

In het financiële district van Santiago de Chile is geld minder schaars

Ook in Peru is het raadzaam met muntgeld te betalen, het kleinste biljet van 10 soles levert al boze blikken op en de kans dat je in de bus of taxi te weinig geld terugkrijgt, neemt toe met de grootte van de valuta. Being shortchanged is de toepasselijke Engelse term. Ook grappig: ´s nachts om 3.00 uur uitgeput op het busstation van Cusco arriveren en erachter komen dat je je laatste kleingeld aan koffie in Espinar hebt uitgegeven. In je portemonnee vind je alleen een briefje van 100, maar niemand kan dat ´s nachts wisselen. Hoe kom je dan veilig in de taxi naar je slaapplaats in het centrum? Niet dus. Valse rijkdom zeg maar. Uiteindelijk heb ik ter plekke 50 soles gepind en na veel vijven en zessen kon iemand dat wisselen, omdat we ook koffie, sigaretten en bananen kochten. Wisselen in losse munten, zodat ik met een driedubbele beurs en genoeg busgeld voor de komende weken in de taxi stapte.

De trip naar Machu Picchu betaal je in dollars (had mijn eerste dollars ooit nog geen uur op zak)

Ook apart is het verhaal van de dollars. Latijns Amerika heeft een haat-liefde-verhouding met de (bemoeizieke, betuttelende, doch machtige) Verenigde Staten en zo ook met de Amerikaanse munteenheid. Veel Argentijnse en Peruaanse prijzen worden ook in dollars weergegeven. Betalen met dollars is geen probleem (soms aanbevolen) en in zowat elke geldautomaat kun je net zo makkelijk dollars als soles of pesos tappen. Althans in Peru. In Argentinië blijkt dat veelal niet te werken. Bovendien heeft de regering allerlei restricties ingesteld op het pinnen/opnemen van grote hoeveelheden dollars, vermoedelijk om de eigen munt te beschermen en kapitaalvlucht te voorkomen. Dat betekent dat je maximaal 500 dollar per keer (en per dag) mag opnemen, ook als buitenlander. Een meisje dat ik ken in Buenos Aires moest een borgsom van 550 dollar betalen voor een huurflat in Recoleta en die transactie over twee dagen uitsmeren…

Chilenen hebben misschien wel mooiste geld, zeker vergeleken met Argentijnse pesos. 2000 biljet is gloednieuw. Overigens is 1 euro gelijk aan 700 pesos.

Dan heb je nog allerlei onwennigheden over het betalen voor cubiertos (geld voor het couvert/bestek) en het geven van fooi, wat in de Argentijnse horeca min of meer verplicht is: “de fooi van 10% is niet inbegrepen” staat er geprint op elke rekening. En als je dat niet lijkt te begrijpen, legt de ober het nog wel even haarfijn aan de domme buitenlander uit. Heel irritant ja. Zo heb ik op mijn eerste avond in Buenos Aires nogal wat onbegrip en woede uitgewisseld omdat ik tegen de camarero (kelner) ´sesenta´ (= 60) zei, terwijl ik eigenlijk ´setenta´ (70) bedoelde.

Je leert hier in ieder geval – zeker na een bezoek aan vier landen – de euro toch nog eens extra waarderen, maar leert vooral hoe belangrijk het is om aan je kleingeld vast te houden.

Geen briefgeld voor de scharensliep por favor

Advertenties

One Comment

Geef een reactie
  1. Joslyn / Dec 9 2011 3:08 pm

    Hoop dat bij terugkomst de euro er nog is dan …:)

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: